احمد بن محمد ميبدى
549
خلاصه تفسير ادبى و عرفانى قرآن مجيد بفارسى از كشف الاسرار ( فارسى )
كسانى كه برترى و فزونى ( روزى و مال ) يافتهاند ، دارائى خود را به بردگانشان نمىدهند تا باهم در روزى برابر باشند ! آيا آنان به نعمت خداوند ( و كتاب او ) منكر مىشوند ؟ 72 - وَ اللَّهُ جَعَلَ لَكُمْ مِنْ أَنْفُسِكُمْ أَزْواجاً وَ جَعَلَ لَكُمْ مِنْ أَزْواجِكُمْ بَنِينَ وَ حَفَدَةً وَ رَزَقَكُمْ مِنَ الطَّيِّباتِ أَ فَبِالْباطِلِ يُؤْمِنُونَ وَ بِنِعْمَتِ اللَّهِ هُمْ يَكْفُرُونَ . خداوند از خود شما جفتها آفريد و از جفتان شما پسران و نوهها و نوادهها آفريد و شما را از پاكيها و خوشيها روزى داد ، پس آيا به بيهوده و باطل مىگروند ؟ و نعمت خداى را كفران مىكنند . 73 - وَ يَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ ما لا يَمْلِكُ لَهُمْ رِزْقاً مِنَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ شَيْئاً وَ لا يَسْتَطِيعُونَ و آنان جز خداوند چيزى را مىپرستند كه مالك هيچگونه روزى در آسمانها و زمين نيست و توانائى آوردن هيچگونه روزى از آسمان و زمين را ندارد ! 74 - فَلا تَضْرِبُوا لِلَّهِ الْأَمْثالَ إِنَّ اللَّهَ يَعْلَمُ وَ أَنْتُمْ لا تَعْلَمُونَ . پس براى خدا ، مانندها مگوئيد و او را كه يكتا است همتا نسازيد كه خداوند مىداند و شما نمىدانيد . 75 - ضَرَبَ اللَّهُ مَثَلًا عَبْداً مَمْلُوكاً لا يَقْدِرُ عَلى شَيْءٍ وَ مَنْ رَزَقْناهُ مِنَّا رِزْقاً حَسَناً فَهُوَ يُنْفِقُ مِنْهُ سِرًّا وَ جَهْراً هَلْ يَسْتَوُونَ الْحَمْدُ لِلَّهِ بَلْ أَكْثَرُهُمْ لا يَعْلَمُونَ . خداوند ( خود و انبازها را ) مثلى زد به بندهء بردهاى كه قادر بر هيچچيز نيست با كسى كه ما روزى فراوان و نيكو به او داديم ! و او در پنهانى و آشكار از آن روزى ( در راه حق ) بذل و بخشش مىكند ! آيا اين دو نفر باهم برابرند ؟ سپاس خداى را ( كه او دارنده و دهنده و بخشنده است ) بلكه بيشتر مردمان نمىدانند . 76 - وَ ضَرَبَ اللَّهُ مَثَلًا رَجُلَيْنِ أَحَدُهُما أَبْكَمُ لا يَقْدِرُ عَلى شَيْءٍ وَ هُوَ كَلٌّ عَلى مَوْلاهُ أَيْنَما يُوَجِّهْهُ لا يَأْتِ بِخَيْرٍ هَلْ يَسْتَوِي هُوَ وَ مَنْ يَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَ هُوَ عَلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ . خداوند مثلى زد از دو مرد كه يكى از آنها گنگ است و توانائى بر چيزى ندارد و او بر مولاى خويش ، هرجا كه روى مىآورد بارى گران است ! براى هيچكس خيرى و سودى نياورد ! آيا اين كس با كسى كه امر به عدل مىدهد و بر راه راست است مساوى و برابر است ؟ 77 - وَ لِلَّهِ غَيْبُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ ما أَمْرُ السَّاعَةِ إِلَّا كَلَمْحِ الْبَصَرِ أَوْ هُوَ أَقْرَبُ إِنَّ اللَّهَ عَلى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ . پوشيدهها و پنهانىهاى آسمانها و زمين خداى راست ( و علم هر چيزى با اوست ) و كار برخاستن روز رستاخيز هنگامى كه آيد ، مانند يك چشم بهم زدن است بلكه نزديكتر از آن ، چه كه خداوند بر هر چيزى توانا است . ( تفسير ادبى و عرفانى ) 68 - وَ أَوْحى رَبُّكَ إِلَى النَّحْلِ . آيه . چون زنبور عسل امر فرمان ده را اطاعت كرد ، خداوند در لعاب او شفا قرار داد ، همچنانكه مؤمن چون امر خدا را اطاعت كرده و راز را پوشيد ، خداوند هم ديدن او را و سخن او را و همنشينى او را شفا براى هركس قرار داده ! چه كه هركس مؤمن را نظر كند عبرت مىگيرد و به خود مىآيد ، و هركس سخن او را بشنود پند گيرد و هركس با او نشيند سعادت يابد . لطيفه : زنبور عسل جاندارى است كه نه احكام شرع بر او روان است و نه مشمول خطاب و تكليف است ، و نه آراستهء عقل و تميز ! ليكن از روى الهام به او فرمانى مىرسد ، مطيع و منقاد فرمان است ! چون طاعت دارد فرمانبردار و فروتنوار پيش آمده ، و خداوند لعاب او را شفاى مردم قرار داده ! بندهء مؤمن را در اين آيت اشارتى و بشارتى است ، اشارتى پيدا و بشارتى بسزا ، كه چون مؤمن از فرمان حقّ پيروى كرده و دل را با مشاهدهء حقّ پرداخته و به تواضع پيش فرمان باز شده . و نظر حقّ پيش چشم خويش داشته و باطن را از ملاحظات ديگران پاك كرده ، خداوند چنين بنده را سبب نجات و سعادت خلق گرداند و ديدار وى شفاء دردمندان و سخن او پند مؤمنان و مجالست او زيادت درجهء عابدان دانست .